همشهریآنلاین - مجیدجباری: در ارتفاعات سرسبز داماش در شهرستان رودبار استان گیلان سوسن چلچراغ، یکی از کمیابترین و ارزشمندترین گلهای جهان دوباره به گل نشسته است. مسئول اداره نظارت بر حیاتوحش و تنوع زیستی اداره کل حفاظت محیط زیست گیلان درباره این گیاه نادر میگوید: نخستین بار این گونه گیاهی در ارتفاعات رودبار شناسایی و در همان سال به عنوان اثر طبیعی ملی ثبت شد. از آن زمان تاکنون، داماش به عنوان کانون اصلی حفاظت و پایش این گونه، تحت مدیریت مستمر سازمان حفاظت محیط زیست قرار دارد.
حسین علینژاد با بیان اینکه ارتفاع سوسن چلچراغ در شرایط مطلوب به بیش از یک متر تا حدود ۱.۲۰ متر میرسد و تاکنون جمعیت آن با اقدامات حفاظتی و تیمارداری به بیش از ۱۲۰۰ بوته افزایش یافته است، میافزاید: براساس مطالعات میدانی، رویشگاههای پراکندهای از این گونه در نقاطی از گیلان از جمله املش، رودسر، تالش و بخشهایی از حوزه رودبار و سیاهکل نیز شناسایی شدهاند.
مدیریت زیستگاه برای حفاظت از سوسن
رئیس اداره حفاظت محیط زیست رودبار نیز با اشاره به اقدامات حفاظتی و مدیریت زیستگاه با هدف بهبود شرایط اکولوژیک این گیاه توضیح میدهد: در برخی نقاط، گسترش تاج پوشش درختان راش باعث کاهش نورگیری پیازهای سوسن شده بود که میتوانست بر رشد آن اثر منفی بگذارد. به همین دلیل عملیات هرس کنترل شده و اصولی انجام شد تا شرایط نوری مناسب برای رشد بهتر این گونه فراهم شود.
علی فرهی درگفتوگو با همشهری آنلاین با اشاره به ثبت ملی این گونه و حساسیت اکولوژیکی آن افزود: سوسن چلچراغ یکی از گونههای اندمیک (بومزاد) و بسیار ارزشمند است که بازدید از رویشگاه آن در داماش به صورت کنترل شده انجام میشود.

این مدیر محیط زیستی گیلان توضیح میدهد: پایشهای میدانی نشان میدهد وضعیت رویشی بوتهها بهبود یافته و تراکم در برخی نقاط تثبیت و تقویت شده است. البته با توجه به اینکه این گونه چرخه زیستی خاص و رشد تدریجی دارد، افزایش جمعیت آن فرآیندی زمانبر و نیازمند استمرار مدیریت حفاظتی و پایشهای دورهای است.
جریمه متخلفان چقدر است؟
او تصریح میکند: با وجود مدیریت ورود گردشگران، احتمال آسیبهای ناخواسته مثل خروج از مسیرهای تعیینشده یا چیدن گلها تخلف محسوب میشود. در صورت مشاهده هرگونه تخلف، مطابق قوانین و مقررات مربوط به حفاظت از مناطق چهارگانه و آثار طبیعی ملی، با افراد متخلف برخورد قانونی صورت میگیرد. با این حال، رویکرد اصلی مجموعه، آموزش و آگاهیرسانی به بازدیدکنندگان برای جلوگیری از آسیب به این میراث طبیعی است.
به گزارش همشهریآنلاین، سوسن چلچراغ نمادی از تنوع زیستی ایران با نام علمی” Lilium ledebourii “ از نادرترین گلهای وحشی جهان است که تنها در بخشهایی محدود از شمال ایران و جمهوری آذربایجان مشاهده میشود. این گل با گلبرگ های سفید و برگشته و پرچمهای بلند و درخشان، از زیباترین اعضای خانواده سوسنیان به شمار میرود و به دلیل ظاهر خاص خود، به نام چلچراغ شناخته میشود. این گیاه در سال ۱۳۵۴ توسط لیلیوم لدبوری، گیاهشناس آلمانی شناسایی و در همان سال توسط شورای عالی محیط زیست به عنوان اثر طبیعی ملی تصویب شد. سوسن چلچراغ یکی از معدود گیاهان سبز در فهرست آثار ملی طبیعی ایران است.
نظر شما